Luật ném biên đúng cách: 6 bước và lỗi hay bị thổi phạt

Luật ném biên đúng cách gói gọn trong một câu: đứng quay mặt vào sân, hai chân chạm vạch hoặc ở ngoài vạch, hai tay cầm bóng ném từ sau đầu qua đầu. Làm sai một trong các điều đó, quyền ném biên chuyển sang đội kia.

Nghe đơn giản, nhưng từ sân phủi đến giải chuyên nghiệp, ném biên hỏng vẫn là lỗi bị thổi nhiều bậc nhất. Bài này đi theo đúng thứ tự bạn thực hiện một quả ném, rồi chỉ ra những lỗi hay gặp. Nội dung dựa trên Luật 15 của IFAB (Hội đồng Bóng đá Quốc tế). Không cần nhớ hết một lần.

Khi nào đội bạn được ném biên?

Bóng được coi là ra ngoài khi toàn bộ quả bóng vượt qua đường biên dọc, dù lăn dưới đất hay bay trên không. Đội của cầu thủ chạm bóng cuối cùng sẽ mất quyền, đội còn lại được ném.

Ví dụ: tiền vệ đội A chuyền, bóng chạm chân hậu vệ đội B rồi ra biên. Đội A ném, vì B là người chạm cuối.

Bóng chỉ cần một phần còn chạm vạch là vẫn trong cuộc. Vạch biên thuộc về sân. Nhiều khán giả hay la ó chỗ này, trong khi trọng tài đúng. Những pha bóng sát vạch như vậy thường gây tranh cãi, và nếu muốn theo dõi các trận hay có tình huống này, bạn có thể xem bảng tỷ lệ trên trang chủ kèo nhà cái hôm nay.

Luật ném biên đúng cách: 6 bước theo thứ tự

1. Chọn đúng vị trí. Bạn ném tại điểm bóng vừa ra khỏi sân. Nhích dọc đường biên vài mét để có lợi thường bị phạt, nhất là khi nhích về phía khung thành đối phương.
2. Quay mặt vào sân. Thân người hướng về phía trong sân, không quay ngang hay quay lưng.
3. Đặt chân. Một phần của mỗi bàn chân phải chạm đường biên hoặc chạm mặt đất bên ngoài đường biên. Bước vào trong sân là lỗi.
4. Cầm bóng bằng hai tay. Hai tay cùng tham gia, lực ném hai bên tương đối đều. Ném một tay hay lệch hẳn một bên đều dễ bị bắt lỗi.
5. Đưa bóng từ sau đầu qua đầu. Bóng phải đi ra sau gáy rồi vòng qua đỉnh đầu. Ném từ ngực hay ngang vai là sai.
6. Thả bóng khi còn đứng đúng vị trí. Bóng vào sân là vào cuộc. Trước lúc bóng rời tay, chân bạn vẫn phải giữ đúng tư thế.

Nhấc chân có sao không?

Được, miễn là tại thời điểm bóng rời tay, một phần của mỗi bàn chân vẫn chạm vạch hoặc ở ngoài vạch. Nhiều cầu thủ kéo lê mũi giày phía sau để lấy đà. Cách đó hợp lệ nếu mũi giày còn chạm đất bên ngoài hoặc trên vạch.

Chụm chân hay đứng chân trước chân sau?

Luật không bắt buộc. Bạn đứng thế nào cũng được, chỉ cần hai bàn chân thỏa điều kiện vị trí ở trên. Đứng chân trước chân sau giúp tăng lực cho cú ném dài. Rory Delap từng làm nổi tiếng kiểu ném dài này ở Stoke City, và đó vẫn là ném biên hợp lệ.

Sau khi bóng rời tay thì sao?

Vài điểm bạn cần nhớ, vì chúng quyết định cả tình huống tiếp theo:

• Bạn không được chạm bóng lần hai cho đến khi một cầu thủ khác chạm. Làm vậy, đối phương hưởng một quả đá phạt gián tiếp.
• Không có việt vị từ quả ném biên. Đồng đội đứng sát khung thành đối phương vẫn nhận bóng bình thường.
• Không ghi bàn trực tiếp. Ném thẳng vào lưới đối phương, trận đấu tiếp tục bằng quả phát bóng. Ném thẳng vào lưới nhà, đối phương được đá phạt góc.
• Đối phương phải đứng cách điểm ném ít nhất 2 mét. Cố tình cản, la hét hay vẫy tay trước mặt người ném có thể bị thẻ vàng.
• Bóng chưa vào sân mà rơi ngoài đường biên thì ném lại, nhưng quyền ném thuộc về đội kia.

Các lỗi ném biên và cách tránh

Khi ném sai, quyền ném chuyển cho đối phương. Không có cơ hội làm lại. Bảng dưới đây gom những lỗi gặp nhiều nhất.

Lỗi	Vì sao bị thổi	Cách sửa
Bước chân vào trong sân	Chân không còn chạm vạch hoặc nằm ngoài vạch	Giữ gót hoặc mũi giày sát vạch lúc thả bóng
Ném một tay	Luật yêu cầu bằng hai tay	Cầm bóng hai bên, ngón tay mở rộng
Bóng không qua đầu	Phải đi từ sau đầu qua đầu	Kéo bóng ra sau gáy rồi mới tung
Quay người, không hướng vào sân	Phải đối diện sân thi đấu	Đặt hai vai song song với hướng vào sân
Ném sai điểm	Phải ném tại chỗ bóng ra	Đứng đúng điểm, lệch ít nhất có thể
Chạm bóng lần hai	Chưa có ai khác chạm bóng	Chờ đồng đội hoặc đối phương chạm trước

Lỗi hay bị bỏ sót nhất là bước chân. Khi bạn chạy lấy đà và ném nhanh, chân sau thường trôi vào sân. Hãy tập ném chậm trước, đặt chân xong mới tăng lực.

Ném biên nhanh để mở tình huống

Ném nhanh cho đồng đội đang rảnh là cách hiệu quả khi đối phương chưa kịp tổ chức lại. Nhưng đừng ném vội đến mức quên tư thế. Một quả ném bị thổi lỗi mất bóng ngay, đáng tiếc hơn cả việc chờ thêm hai giây. Muốn xem đội nào hay tận dụng ném biên nhanh để tạo cơ hội, bạn có thể đối chiếu thêm số liệu trận đấu và tỷ lệ trên keo nha cai 5 trước giờ bóng lăn.

Nếu bạn đang huấn luyện đội trẻ, hãy cho các em tập ném bằng bóng nhẹ trước. Bóng nặng khiến trẻ ném từ ngực hay nhấc chân, rồi thành thói quen khó bỏ.

Một điều nữa dành cho thủ môn. Đồng đội ném biên thẳng cho thủ môn thì thủ môn không được dùng tay bắt bóng đó. Bắt bằng tay sẽ bị phạt gián tiếp, nên phải xử lý bằng chân.

Những tình huống ném biên hay bị hiểu sai dù luật ghi rất rõ

Bài trên đã đi qua các bước và lỗi kỹ thuật. Còn một nhóm hiểu lầm khác không nằm ở động tác, mà nằm ở cách người xem và người chơi nghĩ về luật. Bạn thử đối chiếu bảng dưới đây.

Hiểu sai phổ biến	Cách hiểu đúng theo Luật 15
Ném biên hỏng thì được ném lại	Quyền ném chuyển ngay cho đội đối phương.
Chỉ cần bóng chạm tay cầu thủ là xong việc	Người ném vẫn chịu ràng buộc về vị trí chân cho đến khi bóng rời tay.
Ném biên mà bóng ra ngoài biên ngang là phát bóng	Nếu bóng chưa vào sân, quả ném bị coi là hỏng và đối phương được ném.
Chỉ trọng tài chính mới thấy lỗi	Trọng tài biên thường là người phất cờ và chỉ hướng ném, trọng tài chính xác nhận.
Thủ môn phải ném biên cho đội mình	Thủ môn cũng có thể ném biên như mọi cầu thủ khác, miễn đúng kỹ thuật.
Chạm bóng ngoài sân coi như bóng chưa ra	Chỉ khi toàn bộ quả bóng vượt qua vạch biên mới tính là ra ngoài.

Hiểu lầm đầu tiên gây mất bóng nhiều nhất. Nhiều người chơi phong trào cứ nghĩ ném hỏng thì xin ném lại, và sân phủi nào cũng có người cãi chỗ này. Luật không có cơ chế đó. Thổi là thổi.

Câu hỏi thường gặp

Ném biên có được ném bóng ra sau lưng không?

Không. Bạn phải quay mặt vào sân và ném bằng hai tay từ sau đầu qua đầu. Hướng ném có thể là bất kỳ phía nào trong sân, miễn bóng đi vào trong sân.

Ném biên mà bóng không vào sân thì sao?

Nếu bóng chưa vào sân, quả ném bị coi là chưa thực hiện, và quyền ném sẽ chuyển cho đội kia. Bạn không được ném lại.

Có được ghi bàn trực tiếp từ quả ném biên không?

Không. Nếu bóng vào lưới đối phương, trọng tài cho phát bóng. Nếu vào lưới nhà, đối phương hưởng phạt góc.

Cầu thủ ném biên có bị việt vị không?

Không. Luật quy định không có việt vị khi nhận bóng trực tiếp từ quả ném biên. Người ném cũng không bị tính việt vị.

Nắm vững luật ném biên đúng cách là cách rẻ nhất để giữ bóng ở khu vực quan trọng. Tập đủ ba thói quen: chân sát vạch, hai tay, bóng qua đầu. Còn khi xem trận, bạn sẽ thấy nhiều quả ném bị thổi hợp lý hơn mình tưởng.